Yozgat, karasal iklim özellikleri gösteren bir il olup, 611 bin hektar tarım alanının büyük bölümü yarı kurak koşullara sahip alanlardan oluşmaktadır. Tarım alanlarının yaklaşık %19’unu oluşturan 119 bin hektar alanda nadas uygulaması yapılmaktadır. Sahip olduğu ekolojik koşullar, buğday, arpa, mercimek ve nohut tarımını öne çıkarmakta; ülke toplam ekiliş alanı ve üretimdeki payı bakımından Yozgat’ı önemli bir konuma getirmektedir. Bu ürünlerin tarımı büyük ölçüde doğal yağış koşullarına bağlı kuru tarım sisteminde yapılmakta olup, kuraklığa dayanıklılıkları yanında tahıl-nadas münavebe sistemine uygun olmaları nedeniyle yaygın olarak tercih edilmektedir. Türkiye toplam üretim miktarının buğdayda %3.5’ini, yeşil mercimekte %38’ini ve nohutta ise %12.5’ini Yozgat karşılamaktadır. Yaygın tahıl ve baklagil tarımı, yöre insanının beslenme alışkanlıklarında ve yemek kültüründe de belirgin biçimde kendini göstermektedir.
Hayvancılık faaliyetlerinin yoğun bir şekilde yapıldığı Yozgat’ta, hasat sonrası ortaya çıkan sap, saman ve diğer bitki kalıntıları, özellikle büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık için temel kaba yem kaynakları arasında yer almaktadır. Bunun yanı sıra, tahıl ve baklagile dayalı üretim deseni; toprak verimliliğinin korunması ve organik madde dengesinin sürdürülmesi açısından önemli katkılar sağlamaktadır. İlin sulanabilir tarım arazilerinde buğday ve arpada yüksek verim değerlerine ulaşılabilmekte, ayrıca geniş ekiliş alanlarına sahip şekerpancarı üretimi için uygun bir münavebe sistemi oluşturulmaktadır. Son yıllarda iklim değişikliğine bağlı yağış düzensizlikleri ve kuraklık riskindeki artış tarımsal üretim üzerinde belirleyici olmakla birlikte, uygun münavebe sistemleri, kuraklığa dayanıklı çeşit seçimi ve diğer yetiştirme teknikleri uygulamaları sayesinde Yozgat’ın tahıl ve baklagil üretimindeki önemini korumaya devam edeceği öngörülmektedir.
Kaynakça
ERMETİN, O., MÜLAYİM, M. (2020). KOP Bölgesinde Hayvancılığın Durumu ve Yem Kaynakları ile Kaba Yem Yeterliliğinin Belirlenmesi. Turkish Journal of Agriculture-Food Science and Technology, 8(8). https://doi.org/10.24925/turjaf.v8i8.1784-1794.3514
GÜLÜMSER, E., DOĞRUSÖZ, M. Ç., MUT, H., BAŞARAN, U., MUT, Z. (2017). Yozgat Turizminde Tarım ve Yöresel Ürünlerin Rolü, 04-06 Mayıs, Yozgat. YOZGAT-ILININ-SPOR-TURIZMI-POTANSIYELI-DURUM-TESPITI.pdf
ÖNDER, M. (2017). Sürdürülebilir Tarla Tarımı ve Yemeklik Tane Baklagillerin Önemi. Muş Ovası Tarım ve Hayvancılık Çalıştayı, 15-16 Mayıs, Muş. https://yayinlar.alparslan.edu.tr/dergiler/tarim.pdf#page=33
TÜİK (2024). Türkiye İstatistik Kurumu. https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=104&locale=tr, Erişim tarihi: 13.02.2026.